5 FEBRUARI 2026 – STELEN EN UITBUITEN

LEZEN: Ex. 22:1-31: … U moet voor Mij geheiligde mensen zijn …

De bepalingen over diefstal gaan vaak over het stelen van dieren, waarschijnlijk omdat dit gemakkelijk buitenshuis kan gebeuren. Dieren moeten ruimschoots worden vergoed, twee tot vijf keer hun waarde.

Als een dief ’s nachts betrapt wordt, kan dat zijn leven kosten, zonder dat de doodslager schuld heeft. Overdag ligt dat anders.

Andere bepalingen betreffen specifieke vormen van diefstal of verwaarlozing van andermans bezit.  In wezen zijn dit uitwerkingen van het achtste gebod.

De catechismus laat Gods Woord hierover schijnen en benadrukt dat diefstal ook kan plaatsvinden onder het mom van rechtvaardigheid, zoals bedrog met gewichten, maten, waar en munt, of door woeker en andere middelen die God verboden heeft.  God verbiedt ook alle hebzucht, misbruik en verkwisting van Zijn gaven.

Bijzondere aandacht is er voor de omgang met vreemdelingen, weduwen en wezen (vs.21-24).  Deze mensen zijn behoeftig en hebben extra bescherming nodig.  Ze mogen zeker niet worden uitgebuit of onderdrukt, net als de armen van het volk (vs.25).

De HEERE Zelf zal naar hen omzien en streng straffen wie hen kwaad doet. Als barmhartige en genadige God is Hij de Vader van de wezen en de Rechter van de weduwen (Ps. 68:6). Hij bewaart de vreemdelingen en houdt wees en weduwe staande (Ps. 146:9).

Hij waakt er speciaal over dat hen geen kwaad wordt gedaan.  Naast de Psalmen vinden we soortgelijke instructies in Jesaja (1:17,23), Jeremia (7:6;22:3;49:11), Zacharia (7:10) en Maleachi (3:5).

In verzen 23-31 staan diverse bepalingen die de armen en de dienst aan de HEERE betreffen.  Een belangrijke bepaling is dat alle eerstgeborenen van mensen en dieren aan de HEERE toebehoren.  Deze waren al door de HEERE opgeëist vanaf het moment dat het volk onder leiding van Mozes uit Egypte trok (Ex. 13:1,2).

Terwijl de eerstgeborenen van de Egyptenaren die nacht werden gedood als straf over Egypte, moeten de eerstgeborenen van Gods volk aan de HEERE worden gewijd.

Wat zou de betekenis van dit laatste zijn?

Zingen: Ps. 97:1,5