Over het gezag van de Schrift
Bijbel
Waarop is het gezag van de Bijbel gegrond? Wie zegt dat onze huidige Bijbel Gods Woord is? Hoe weten we dat de 39 Bijbelboeken uit het Oude Testament en de 27 Bijbelboeken uit het Nieuwe Testament Gods gezaghebbend Woord zijn? Waarom deze? En waarom andere niet?
Oude Testament
Het is goed om te kijken naar de geschiedenis van de Bijbel. We houden het kort.[i]
Uit Bijbelse gegevens is duidelijk dat al voor de tijd van Samuël de vijf boeken van Mozes (de vijf eerste Bijbelboeken) bij Israël bekend waren, in gebruik en aanvaard als Gods Woord.
Ook is duidelijk, ook uit andere bronnen, dat na de ballingschap, zeker voor het jaar 200 voor Christus, het hele ons bekende Oude Testament erkend en gebruikt werd als het Woord van God. In het Nieuwe Testament genoemd ‘de wet en de profeten’ of ‘de Schriften’. Dat was eigen gezaghebbend Woord van de HEERE. In het Nieuwe Testament wordt op talloos veel plaatsen uit het Oude Testament geciteerd. Ook de Heere Jezus Zelf doet dat. Heel vaak lezen we dan de woorden: er is geschreven, er staat geschreven. Dat staat vast, dat is onaantastbaar.
Er zijn al heel veel pogingen gedaan, en ze worden nog steeds gedaan, om van verschillende Bijbelboeken wetenschappelijk aan te tonen dat ze van veel latere datum zijn. Sommige wellicht enkele eeuwen na de komst van Christus en de tijd van het Nieuwe Testament. Om via die weg af te doen van het gezag van de Bijbel. Dan moeten we bedenken dat die kritiek vooral komt van zogenaamde Bijbel-kritische wetenschappers, die niet geloven dat heel de Bijbel Gods Woord is. En die uitgaan van ongelovige vooroordelen.
Nieuwe Testament
De boeken van het Nieuwe Testament zijn tot stand gekomen in de eerste eeuw na Christus. In de tijd van de apostelen. Uit de kerkgeschiedenis, uit allerlei bronnen is af te leiden dat ook al heel snel de evangeliën, de brieven en Openbaring werden aanvaard en gebruikt als het Woord van God. Ze vormden de Bijbel, sámen met de boeken van het Oude Testament. Al heel vroeg waren er lijsten in de oude kerk die dat bevestigen.
Ook m.b.t. de boeken van het Nieuwe Testament is geprobeerd het gezag van die boeken te ondermijnen. Pas heel langzamerhand, zo werd gesteld, zijn sommige boeken en brieven aangemerkt als Woord van God. Pas zo rond het jaar 400 zou dan het Nieuwe Testament compleet zijn. Soms werd zelfs gesuggereerd dat de boeken van het Nieuwe Testament fungeerden als een soort tweede Bijbel naast het Oude Testament. Aanvullend en met minder gezag.
Ook voor deze kritiek geldt dat het wetenschappelijke redeneringen en theorieën zijn, geen feiten. Berustend op vooroordelen waardoor oude bronnen (documenten) anders gelezen en uitgelegd worden. Uitgaand van geleerden die art. 5 van de Nederlandse Geloofsbelijdenis niet onderschrijven.
Bewijs
We kunnen dus gewoon vaststellen dat aan het eind van de Bijbelse geschiedenis, zoals die in de Bijbel beschreven wordt, de Bijbel als Gods Woord vast lag. Dat de kerk van Christus de 66 boeken uit de Bijbel die we nu kennen, erkende en aanvaardde als Gods Woord. En daarop haar geloof bouwde. Maar is dat voldoende om te zeggen dat die Bijbelboeken dus absoluut gezag hebben? Over heel ons geloof en leven? Waaròm? Er zijn meer brieven en evangeliën geweest. Ze zijn verloren gegaan. Ze hoorden niet bij de Bijbel. Waarom niet? Ook tegenwoordig duikt er wel eens een eeuwenoud geschrift op waarvan gezegd wordt dat het eigenlijk ook een Bijbelboek is. Waarom voegen we die dan niet toe?
We kunnen onderzoeken hoe de Bijbel tot stand is gekomen, en in welke geschriften, brieven en lijsten de Bijbelboeken genoemd worden, maar is dat dan genoeg grond om aan de Bijbelboeken Goddelijk, absoluut gezag toe te kennen?
Dat lijkt een beetje op de vele goedbedoelde pogingen om op wetenschappelijke manier bijv. het bestaan van God te bewijzen. Dat is nog nooit echt gelukt. En het zal niet lukken. God is niet op menselijke wijze te bewijzen.
En zo is ook niet op menselijke manier te bewijzen dat heel de Bijbel Gods Woord is, En volkomen gezag heeft.
Niet omdat …..
De Bijbel heeft geen gezag omdat mensen dat redelijk vinden. De Bijbel heeft geen gezag omdat ooit kerkelijke vergaderingen dat hebben uitgesproken. De Bijbel heeft geen gezag omdat dit al eeuwen zo aanvaard wordt. De Bijbel heeft geen gezag omdat gelovige mensen dat voelen of ervaren. De Bijbel heeft geen gezag omdat of voor zover we zèlf zien dat de profetieën uit de Bijbel uitkomen.
Nee, hoe waardevol allerlei onderzoek en overdenken ook is, ten diepste is de grond voor het gezag van Gods Woord een heel andere.
Ontvangen
“Daarom danken ook wij God zonder ophouden dat u,
toen u van ons het gepredikte Woord van God hebt ontvangen,
het ook aangenomen hebt,
niet als een mensenwoord,
maar (zoals het werkelijk is) als Gods Woord,
dat ook werkzaam is in u die gelooft.”
I Thess. 2: 13.
We aanvaarden het gezag van de Schrift òmdat we Gods Woord hebben ontvàngen. We hebben het niet uitgezocht en vastgesteld maar we hebben het gekrégen. De Schrift is ons gegéven.
Gegeven door de HEERE Zelf.
Dat is de enige grond onder het gezag van de Bijbel.
Door God Zelf aan ons gegeven.
Dat mogen we best eens tot ons laten doordringen.
Heilige Geest
En dat moeten we geloven. Dat doen we niet uit onszelf. Maar dat geloof, dat heel de Bijbel volkomen Gods Woord is, waarnaar we ons leven moeten richten en ons geloof op moeten bouwen, dat werkt de Heilige Geest in ons hart. Dat geloof werkte de Heilige Geest in de harten van de gelovige kerkleden door de eeuwen heen. In het Oude Testament. In de eerste eeuw na Christus. En vandaag.
En dat doet de Heilige Geest door het Woord zelf. De Bijbel zelf zegt dat ze Gods eigen Woord is. (Deuteronomium 5: 1, II Petrus 1: 19-21, II Timotheus 3: 14-17, Openbaring 22: 18 en 19)
Dat is nu het werk van de Geest. Zo werkt Hij in ons. Er zijn geen bijzondere openbaringen geweest, stemmen of teksten, aparte ingevingen over het gezag van de Bijbel. We gelóven het.
“Als ik vraag: Hoe weet ik, dat de Bijbel Gods Woord is, dan antwoord ik: dat weet ik alleen uit de Bijbel zelf. Als ik vraag: Hoe stem ik daarmee in, dan luidt het antwoord: Doordat de Heilige Geest getuigenis heeft gegeven in mijn hart. Door het geloof.”[ii]
Blinden kunnen tasten
Daarbij: we kunnen gewoon zien dat het profetische Woord gebeurt. Dat Gods Woord helemaal vervuld wordt. En ook daarvan geldt: we kunnen alleen goed zien doordat de Heilige Geest dat zicht geeft.
Dat is de grond onder het gezag van de Bijbel. Zonder geloof kan een mens dat gezag niet aanvaarden.
Wonder van God!
Zo belijden we het in NGB art. 5: “Dat (het aanvaarden van het gezag van de Schrift, TLB) doen wij niet zozeer omdat de kerk ze aanneemt en als canoniek erkent, maar vooral omdat de Heilige Geest in ons hart getuigt dat zij van God zijn. Het bewijs daarvan ligt bovendien in de boeken zelf. Want zelfs blinden kunnen tasten dat de dingen die erin voorzegd zijn, gebeuren”
Volmaakt en volledig
Gods Woord is waar. Op dat Woord gronden en bevestigen we ons geloof. Naar dat Woord richten we ons leven in. Ons geloofsleven. Héél ons leven. Gods Woord bevat alles wat we nodig hebben. “Wij geloven dat deze Heilige Schrift de wil van God volkomen bevat en voldoende leert al wat de mens moet geloven om behouden te worden. Daarin heeft God uitvoerig beschreven op welke wijze wij Hem moeten dienen. Daarom is het de mensen, zelfs al waren het apostelen, niet geoorloofd anders te leren dan ons reeds geleerd is door de Heilige Schrift; zelfs niet een engel uit de hemel, zoals de apostel Paulus zegt (Gal. 1:8). Het is verboden aan het Woord van God iets toe te voegen of daarvan af te doen (Deut. 12:32). Daaruit blijkt duidelijk dat wat daarin geleerd wordt, volmaakt en in alle opzichten volledig is.” (Art. 7 NGB)
In een volgend artikel willen we iets laten zien over de aanvallen op het gezag van de Schrift.
(wordt vervolgd)
[i] Over het ontstaan en het gezag van de Bijbel is veel literatuur. Heel helder en goed leesbaar is dr. J. van Bruggen – Wie maakte de Bijbel? Over afsluiting en gezag van het Oude en Nieuwe Testament – Kok, Kampen, 1986.
In 2002 verscheen van prof. Van Bruggen: Het kompas van het christendom. Ontstaan en betekenis van een omstreden Bijbel – Kok, Kampen, 2002. Dit boek is een herschrijving en uitbreiding van het hiervoor genoemde.
[ii] J.G. Feenstra, Onze Geloofsbelijdenis, Kok, Kampen, 1966, pag. 59